|
23. TÜKETİCİNİN VE TÜKETİCİ SAĞLIĞININ KORUNMASI
Tüketicinin ve tüketicinin saglıgının korunması, Birligin, vatandaslarının
yasam kalitesini artırmak için kullandıgı en etkili araçlardan birisidir.
Avrupa Birligi, Tüketici Politikası’nı tüm tüketicilerin saglıgının ve
ekonomik çıkarlarının korunması ve güvenliginin saglanması esaslarına
dayandırmaktadır. Amsterdam Antlasması’nın 153. maddesi, Topluluga
tüketici çıkarlarını destekleme ve yüksek seviyeli bir koruma temin etme
yükümlülügü getirmistir. Birlik söz konusu amaç dogrultusunda;
tüketicilerin bilgi edinme ve egitim haklarını, çıkarlarını korumak için
örgütlenme haklarını, bunların yanı sıra, saglık, güvenlik ve ekonomiye
iliskin çıkarlarının korunmasını temin etmekle yükümlüdür. Üye ülkeler,
Birligin yürürlüge koydugu düzenlemelere uyum saglamak zorundadır, ancak
bunun yanı sıra, İç Pazar’ın isleyisine zarar vermemek kaydıyla kendi
ulusal politikalarını izleyebilmektedir.
Tüketicinin korunması diger Topluluk politikaları üzerinde de etkili
olmaktadır. Tüketici Politikası’nın dogrudan etkiledigi Birlik
politikalarının basında Ortak Ticaret Politikası, Sanayi Politikası ve
Rekabet Politikası gelmektedir. AB Komisyonu, tüketicinin korunmasına
iliskin müktesebatın üye ülkeler arasındaki pazar engellerinin ortadan
kaldırılması ve ekonomik bütünlesmenin saglanması açısından vazgeçilmez
oldugu kanısındadır. Bunun sebebi, tüketicilerin korunması alanında farklı
mevzuat ve uygulamaların ticaretin önünde dogal bir engel olusturmasıdır.
AB’nin Tüketici Politikası ayrıca, fiyatların düsmesini, ürün ve hizmet
çesitliliginin artmasını, ürünlerin asgari saglık ve güvenlik
standartlarına kavusmasını saglamıstır. Bu sekilde, )ç Pazar’ın gelisimine
önemli katkıda bulunmustur. Tüketicinin ve tüketicinin saglıgının
korunması alanındaki Topluluk müktesebatı yanıltıcı-karsılastırmalı
reklamlar, ürün sorumlulugu, kapıdan satıslar, tüketici kredileri,
tehlikeli taklitler, paket turlar, tüketici sözlesmelerinde haksız
hükümler, ürün fiyatları, garanti belgesi ve kullanım kılavuzları, tamir
ve satıs sonrası hizmetler, tüketicilerin egitilmesi gibi konuları
içermektedir. Birlik içinde tüketici güvenliginin saglanması amacıyla, AB
Komisyonu’nun hazırladıgı çok ayrıntılı düzenlemelerle, oyuncaktan
kozmetik ürünlere, ilaçlardan zehirli maddelere kadar pek çok ürün grubuna
standart ve kurallar getirilmistir. AB Tüketici Politikası’nın
esaslarından bir digeri de tüketicinin ekonomik çıkarlarının korunmasıdır.
Bu çerçevede tüketici; üretim hatalarından, yanıltıcı reklamlardan, dürüst
olmayan ticari uygulamalardan korunmaktadır. Birlik sınırları içerisindeki
tüm tüketiciler satın aldıkları malların bozuk, hizmetlerin yetersiz
olması durumunda degistirme, yasal yollara basvurma ve zararın tazmin
edilmesini talep etme hakkına sahiptir. Ayrıca tüketicilerin piyasadaki
mal ve hizmetler hakkında bilgi sahibi olmaları da tüketicilerin temel
hakları arasındadır. |